Instalacja Windows 98
System operacyjny Windows_98 jest to system operacyjny kontrolujący pracę komputera. Przyjmuje polecenia od
użytkownika, umożliwia uruchomienie innym programom i nadzoruje ich działanie. Zanim jednak przystąpimy do
instalacji systemu operacyjnego musimy odpowiednio przygotować dysk twardy ponieważ samo podłączenie dysku
twardego do komputera nie wystarczy, by z niego korzystać. Musi być on odpowiednio przygotowany, żeby system
operacyjny mógł zapisywać bądź odczytywać dane. W czasach MS-DOS zaczęto produkować dyski o pojemności większej
niż system mógł je obsłużyć. Aby wyeliminować ten problem zaczęto dzielić dyski na mniejsze części, partycje.
Rozróżniamy dwa rodzaje partycji:
partycja podstawowa to część dysku, która z poziomu systemu operacyjnego jest widziana jako osobny dysk
twardy, na przykład dysk lokalny (C:). System operacyjny może być uruchomiony z dysku twardego tylko z partycji
podstawowej. Jeden dysk twardy (inaczej fizyczny) może zawierać do czterech partycji podstawowych.
Komputer startuje z tej partycji podstawowej, która jest oznaczona jako aktywna.
partycja rozszerzona to część dysku, która nie jest jednak widziana przez system operacyjny jako osobny dysk. Na
partycji rozszerzonej tworzy się tak zwane dyski logiczne. To one są widziane przez system operacyjny pod
oznaczeniami literowymi. Komputer nie może być uruchomiony z partycji rozszerzonej ani z dysku logicznego na
niej zawartego. Maksymalna liczba dysków logicznych na partycji rozszerzonej to 23.
Zaletami podziału dysku twardego na partycje są:
obsługa dużych dysków;
porządek na dysku twardym;
ograniczenie wielkości partycji, na której może być zainstalowany system operacyjny;
łatwiejsza ponowna instalacja lub reinstalacja systemu operacyjnego (dane zawarte na pozostałych
partycjach nie zostaną utracone);
instalacja kilku systemów;
zmniejszenie klastrów - zaoszczędzenie miejsca przy zapisie małych plików.
Krótko przedstawię procedurę podziału dysku twardego na dwie partycje, z których jedna będzie przeznaczona
na pliki systemowe (zainstalujemy na niej Windows 98) , druga natomiast będzie służyła do przechowywania danych.
Warto w tym momencie wspomnieć o tym, że zakładanie i usuwanie partycji powoduje utratę wszystkich danych
o ile takie były zapisane na dysku twardym.
Podział dysku twardego przedstawię na przykładzie systemu Windows 98 SE PL. Zaczynamy od przygotowania
narzędzia. Jest nim dyskietka startowa z programem fdisk. Będzie potrzebna nam też czysta dyskietka 1,44 oraz
płyta instalacyjna Windows 98. Dyskietkę możemy przygotować samodzielnie na dowolnym komputerze pracującym
pod kontrolą Windows 9x.
Tworzymy dyskietkę startową:
1. Zaczynamy od umieszczenia w napędzie CD-ROM krążka instalacyjnego systemu Windows 98. Gdy pojawia
się ekran powitalny, zamykamy go.
2. Klikamy kolejno na START, USTAWIENIA, PANEL STEROWANIA, a następnie dwukrotnie na ikonę Dodaj/Usuń programy.
3. W pokazanym oknie wybieramy zakładkę Dysk startowy. Klikamy na przycisk utwórz dysk... . Po chwili
widzimy komunikat: - Nadaj dyskowi etykietę - Dysk startowy systemu Windows 98 - i włóż go do stacji dyskietek A.
Uwaga instalator usunie wszystkie pliki znajdujące się na tej dyskietce. Kliknij przycisk OK., aby kontynuować.
Zgodnie z jego treścią wkładamy do napędu wcześniej przygotowaną, pustą dyskietkę i klikamy na OK.
System przekopiowuje na nią odpowiednie pliki.
4. Po zakończeniu kopiowania plików klikamy na przycisk OK. znajdujący się w głównym oknie programu
Dodaj/Usuń programy.
Podział na partycje dysku posiadającego już jedną partycję
Uruchamiamy komputer z dyskietki startowej. Przystępujemy do podziału dysku na dwie partycje. Żeby założyć
nową partycję, będziemy musieli wcześniej usunąć starą.
Usuwamy partycje
1. Wkładamy do stacji dyskietkę startową i włączamy komputer.
2. Podczas startu widzimy ekran z opcjami... .
Ponieważ na razie nie będziemy korzystać z napędu CD, aby przyspieszyć start, wybieramy opcję 2
i naciskamy ENTER.
3. Po załadowaniu systemu pokazuje się znak zachęty systemowej A:\>. Wpisujemy polecenie
A:\>fdisc i naciskamy ENTER.
4. Pojawia się komunikat z pytaniem, czy chcemy włączyć obsługę dużych dysków. Akceptujemy domyślną
odpowiedź naciskając TAK i ENTER. W praktyce oznacza to, że partycje będą używały systemu FAT32.
5. Widzimy teraz główne menu programu fdisc.
6. Wybieramy opcję 4, aby sprawdzić jakie partycje są na dysku. Po wybraniu numeru opcji, by zatwierdzić
wybór, za każdym razem naciskamy klawisz ENTER.
7. Jeżeli na dysku jest już partycja naciskamy klawisz Esc, aby wrócić do głównego menu.
8. Ponieważ chcemy usunąć partycję, wybieramy opcję 3 z głównego menu i naciskamy ENTER. W tym momencie
uzyskujemy kolejny ekran i wybieramy 1 naciskając po tym ENTER.
Pojawia się ekran z informacjami o partycjach, które możemy usunąć. W naszym wypadku dotyczy to jednej
partycji dlatego też w polu pytającym: Która partycja podstawowa ma być usunięta ...? klawiszem ENTER
potwierdzamy domyślnie już wstawioną liczbę 1.
9. Pojawia się pytanie o etykietę. Jak wcześniej już widzieliśmy nasza partycja nie ma etykiety,
zatem znowu naciskamy ENTER (w przeciwnym razie musielibyśmy wpisać ją najpierw w pole: - wprowadź etykietę
woluminu ................?[ ] - .Pojawia się pytanie czy na pewno usunąć - wciskamy klawisz T i następnie
ENTER.
10. Widzimy komunikat: świadczący o pomyślnym usunięciu partycji. Naciskamy klawisz Esc, aby wrócić do
głównego menu.
Przygotowanie dysku, który nie posiada wcześniej wyodrębnionej partycji zakończyłoby się na punkcie 6 po
którym wyświetliłaby się informacja: Brak zdefiniowanych partycji, po czym powracamy do menu głównego
przez naciśnięcie klawisza Esc.
Zakładamy partycje
Nasz dysk jest już zupełnie czysty. Możemy go teraz podzielić tak, jak chcemy (jak wcześniej wspomniałem
nasz dysk zostanie podzielony na dwie partycje: podstawową dla systemu operacyjnego oraz rozszerzoną zajmującą
pozostałą część dysku).
1. Po wykonaniu poprzednich czynności widzimy menu główne programu fdisk. Wybieramy opcję: i naciskamy
klawisz ENTER.
2. W kolejnym menu wciskamy klawisz 1: i zatwierdzamy klawiszem ENTER. fdisk sprawdza spójność dysku i
wyświetla pytanie, czy chcemy użyć dla założenia partycji maksymalnej ilości dostępnego miejsca na dsyku.
Ponieważ nasza partycja nie będzie jedna na tym dysku wciskamy [N].
3. Znowu następuje sprawdzenie spójności dysku, a następnie musimy określić wielkość partycji
4. Jak można zauważyć jest już domyślnie podana całkowita objętość dysku. Kasujemy te dane i wpisujemy dane
odpowiadające naszej nowo tworzonej partycji. Naciskamy klawisz ENTER. Pojawia się ekran z informacją
o utworzonej partycji. Widzimy, że ma ona typ podstawowy. Do partycji tej została przypisana litera C.
Oznacza to, że w systemie operacyjnym będzie ona widoczna jako dysk C.
System plików został określony jako UNKNOWN, czyli nieznany, ponieważ jest to partycja założona, ale nie
sformatowana. Gdy zostanie sformatowana system plików będzie wyświetlana informacja o systemie plików FAT32.
Zgodnie ze wskazówkami wyświetlonymi na monitorze komputera naciskamy klawisz Esc i powracamy do menu
głównego. W menu głównym pojawia się ostrzeżenie o braku aktywnych partycji: aktywna partycja to ta,
z której startuje komputer. Aby ustawić aktywna partycję, naciskamy najpierw klawisz 2 ustaw aktywną partycję,
a następnie klawisz ENTER. Następnie ustawiamy jedna aktywną partycję nadając jej odpowiedni numer i
zatwierdzamy nasz wybór klawiszem ENTER.
Na wstępie wspomniałem, że zostaną założone dwie partycje więc należy przejść teraz do utworzenia
tej drugiej i tak: w menu głównym wybieramy 1, naciskamy ENTER. Następnie wybieramy polecenie: i znowu naciskamy
ENTER.
5. Kolejny raz pojawia się pytanie o podanie wielkości partycji, jaką chcemy założyć. Ponieważ jest
to nasza ostatnia partycja akceptujemy domyślna wartość klawiszem ENTER.
6. Na ekranie pojawia nam się ekran wyświetlający znajdujące się na dysku partycje. Tym razem poza
partycją podstawową widzimy również partycję rozszerzoną.
Naciskamy klawisz Esc.
7. Ponieważ partycja typu rozszerzonego musi zawierać dyski logiczne, na następnym ekranie musimy podać
objętość jaką ma zajmować dysk logiczny. W opisywanym przykładzie akceptujemy domyślną wartość naciskając
klawisz ENTER.
8. Następnie pokazuje się informacja o powstałym dysku logicznym. Odczytamy z niej pod jaką literą
jest widoczny w systemie oraz jaką ma objętość. Pokazana jest też informacja o tym, że dysk zajmuje 100 % miejsca,
oczywiście chodzi o 100 procent partycji rozszerzonej, a nie całego dysku fizycznego Naciskamy Esc.
10. Wracamy do menu głównego. Dysk został podzielony już na partycje, ale zanim będziemy mogli z nich
skorzystać, musimy sformatować dyski założone na tych partycjach. Naciskamy Esc, aby opuścić program fdisk.
Pojawia się komunikat informujący o konieczności ponownego uruchomienia komputera. Jeszcze raz naciskamy Esc
i restartujemy komputer.
11. Ponownie uruchamiamy komputer z dyskietki startowej. Gdy pojawi nam się znak zachęty systemowej
A:\> przystępujemy do formatowania partycji wpisując polecenie format c: i naciskamy ENTER . Na pytanie
o formatowanie odpowiadamy twierdząco, naciskając klawisz T, a potem ENTER. Na koniec pojawia się prośba o
nadanie etykiety dysku (możemy wpisać dowolną nazwę maksymalnie do 11 znaków). Naciskamy ENTER - formatowanie
jest zakończone. Operacje formatowania powtarzamy dla dysku D - odpowiednie polecenie wygląda tak: A:\>format d: .
W ten oto sposób podzieliliśmy dysk na dwie części - partycje. Są one widoczne przez system jako dwa osobne
dyski. Dzięki podziałowi możemy teraz na dysku C zainstalować Windows 98, a drugi dysk przeznaczyć na dane.
Aby rozpocząć instalację Windows 98 musimy zacząć od zmian w BIOS-ie i odpowiednio go skonfigurować.
Dzięki temu będziemy mogli wskazać naszemu komputerowi w jakiej kolejności i z jakiego nośnika ma odczytywać
dane. W naszym wypadku ma to być płyta CD-ROM.
1. Uruchamiamy komputer i po chwili widzimy komunikat powiadamiający nas, że po wciśnięciu odpowiedniego
klawisza dostaniemy się do programu konfiguracyjnego BIOS. W przypadku firmy Award jest to klawisz Delete.
Inne klawisze to F2, F11, INSERT - opis przy starcie komputera. Naciskamy go.
2. Pojawia się okno programu Setup, który służy do modyfikacji ustawień w BIOS-ie. Za pomocą klawiszy
przesuwamy czerwone zaznaczenie tak aby znalazło się w poniżej pokazanej pozycji, a następnie wciskamy klawisz ENTER.
3. Na ekranie monitora pojawi się okno służące do konfiguracji ustawień dotyczących działania podstawowych elementów
komputera. Za pomocą klawiszy naprowadzamy zaznaczenie na pozycję obok opcji - First Boot Device
- w celu zmiany kolejności czytania danych z CD-ROM-u. Używamy klawiszy Page Up i Down tak, aby zamiast napisu Floppy
pojawił sie napis CD-ROM. Później zamieniamy opcję - Second Boot Device - na HDD-0 i wciskamy Esc.
4. Po chwili znajdujemy się ponownie w panelu głównym programu Setup.
5. Używając dobrze nam już znanych klawiszy kierunkowych, przesuwamy się na pozycje - Save &
Exit Setup - i wciskamy ENTER.
6. Pokazuje się nowe okno. Wciskamy klawisz Y, co w tym wypadku oznacza wyrażenie przez nas zgody
na zapisanie wprowadzonych zmian i zamknięcie programu. Wciskamy ENTER, nasz komputer zostaje uruchomiony
ponownie. Wkładamy płytę instalacyjną systemu. Instalator Windows powinien uruchomić się z płyty CD-ROM.
Po wczytaniu danych z płyty pojawia się komunikat wyboru opcji Wybieramy opcję 2 i wciskamy klawisz ENTER.
Następnie na ekranie pojawia się menu startowe systemu Windows 98. Komputer ponownie prosi o dokonanie wyboru.
Wybieramy opcję pierwszą, wciskamy klawisz 1 i potwierdzamy wybór klawiszem ENTER.
Zostajemy powiadomieni następnym komunikatem o przygotowaniach do uruchomienia Windows 98. Jeżeli jesteśmy
zdecydowani na dalszą instalację naciskamy klawisz ENTER.
Instalator dokonuje teraz standardowego sprawdzania systemu. Naciskamy ENTER, aby kontynuować dalszą
instalację. Uruchamia się program ScanDisc, który sprawdza poszczególne obszary dysku. Gdy kończy, wciskamy
klawisz „K”.
W tym momencie pokazuje się nam okno powitalne instalatora Windows 98, które będzie towarzyszyć nam do końca
instalacji. Wyświetlane są w nim informacje - kolejność wykonywanych zadań, a także przybliżony czas ukończenia
procesu instalacji. Klikamy na - Dalej -, aby kontynuować. Przechodzimy teraz do przenoszenia niezbędnych plików
do komputera.
Na tym etapie musimy wybrać katalog, w którym ma być zainstalowany system. Możemy wybrać między dwiema
możliwościami. Pierwsza, zdecydowanie zalecana, to katalog domyślny tj. C:\Windows.
Natomiast druga to samodzielny wybór miejsca. Decydujemy się na opcję pierwszą i klikamy na „Dalej >”.
Po wybraniu katalogu komputer pyta o typ instalacji. Do wyboru mamy cztery możliwości:
standardowy (zalecany dla większości komputerów);
portatywny (system Windows 98 zostanie zainstalowany z opcjami użytecznymi dla komputerów przenośnych);
minimalny (dla zaoszczędzenia miejsca na dysku nie zostaną zainstalowane żadne składniki dodatkowe);
niestandardowy (tylko dla zaawansowanych użytkowników i administratorów systemu, pozwala dostosować
wszystkie dostępne opcje instalacji).
Wybieramy opcję standardową i klikamy „Dalej>”.
Następnym krokiem naszej instalacji jest wybór składników systemowych jakie mają być zainstalowane na naszym
komputerze. Najprostszym i zalecanym rozwiązaniem jest wybór najczęściej używanych dlatego też zaznaczamy
komendę „Zainstaluj najczęściej używane składniki (zalecane)”. Kontynuujemy klikając „Dalej >”.
Teraz musimy wypełnić takie dane jak: Nazwa komputera, Grupa robocza, Opis komputera.
Klikamy na przycisk „Dalej>”.
Podajemy teraz informacje dla naszego regionu. W tym celu zaznaczamy kraj, w którym się znajdujemy.
W naszym przypadku będzie to Polska. Klikamy „Dalej>”.
Pozostaje jeszcze wybrać odpowiadającą nam strefę czasową, aby nasz komputer poprawnie wyświetlał
datę i godzinę. Wybieramy z listy: (GMT+01:00) Sarajewo, Skopie, Sofia, Wilno, Warszawa, Zagrzeb i klikamy
na „Dalej>”.
Po podaniu wszystkich powyższych informacji kreator jest gotowy do kopiowania plików Windows 98 z płyty na
dysk twardy. Klikamy na „Zakończ”. Przebieg procesu przenoszenia plików jest widoczny na ekranie.
Instalator teraz przechodzi do konfiguracji sprzętu zainstalowanego w naszym komputerze. Proces ten jest
całkowicie zautomatyzowany i nie wymaga naszej interwencji. System przeszukuje swoją bazę sterowników
i wykrywa urządzenia, aby później je zainstalować.
Następnym krokiem w naszym postępowaniu będzie zaakceptowanie umowy licencyjnej ponieważ zaakceptowanie
jej jest koniecznym warunkiem kontynuowania pracy instalatora. Gdy już zaakceptujemy umowę komputer prosi
nas o podanie klucza instalowanego przez nas egzemplarza Windows 98. Odpowiedni kod znajduje się na
opakowaniu płyty instalacyjnej lub na karcie z certyfikatem autentyczności Microsoft Windows 98.
Po poprawnym wykonaniu przez nas opisanych czynności pojawia się ekran informujący nas, że komputer
zapisał wszystkie podane przez nas informacje. Klikamy na przycisk „Zakończ” po chwili nasz
komputer zostaje zrestartowany.
W momencie ponownego startu komputera możemy przełączyć opcje uruchamiania komputera z płyty CD na dysk twardy. W
tym celu musimy zmienić ponownie ustawienia BIOS-u.
Standardowe ustawienie BIOS-u wygląda następująco:
1. Napęd dyskietek.
2. Twardy dysk.
3. CD-ROM.
Po wykonaniu powyższych czynności uruchamiamy komputer, który jest już gotowy do pracy.
Pozostaje nam zainstalować sterowniki do utządzeń, których instalator systemu nie posiadał w swoich zasobach.